Prof. Dr. Ünal’dan önemli keşif

Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi Fen Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Dilek Ünal, dünyanın en saygın bilimsel yayın organları arasında yer alan ve Q1 kategorisinde bulunan Bioresource Technology (2026) dergisinde yayımlanan “Green seaweed Ulva spp. bioprocessing: Bioactive molecules, emerging extraction technologies, and industrial applications in the circular bioeconomy” başlıklı çalışması ile önemli bir akademik başarıya imza attı.

Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi’nden yapılan bilgilendirmede, Prof. Dr. Dilek Ünal’ın geleceğe yönelik bu önemli hammadde keşfine ilişkin, şu ifadelere yer verildi:

“Çalışma, Ulva türlerinin gıda, ilaç ve tarım sektörlerinde kullanım alanlarını, toplumsal faydalarını ve sirküler ekonomi açısından önemini ortaya koymaktadır. Örneğin, yalnızca 1,4 gram U. lactuca tüketiminin günlük B12 ihtiyacını karşılamaya yetmekle birlikte, 43 gramlık bir porsiyonun ise günlük C vitamini gereksinimini giderebilmektedir. Tamamen deniz kökenli bu vitamin kaynağı, sürdürülebilir beslenme arayışlarında dikkat çekici bir alternatif sunmaktadır.

Deniz marulu olarak yaygın biçimde bilinen Ulva spp., ortaya çıkmakta olan mavi ve döngüsel biyoekonomi anlayışlarına entegrasyon açısından güçlü bir potansiyel sunan çok yönlü yeşil makroalglerdir. Ulva, ekonomik değer taşıyan biyoaktif bileşikler bakımından zengin yenilenebilir biyokütle üreten, hızlı büyüyen ve besin toleransı yüksek bir türdür. Bu araştırmada, Ulva biyokütlesinin karakterizasyonu, ekstraksiyonu ve endüstriyel kullanımındaki gelişmeleri özetleyerek ölçeklenebilir biyorafineri yaklaşımları için mevcut fırsatlar ortaya konmuştur.

Çalışmada ele alınan ulvan bileşiği, antikoagülan, antivirüs, bağışıklık düzenleyici ve antikanser etkileriyle ilgi çekmektedir. Ulva türlerinde elde edilen özütlerde bulunan çeşitli Steroller ise kolesterol düşürücü ve nörolojik hastalıklara karşı koruyucu potansiyelle sahiptir. Ulva'dan elde edilen biyomateryal bazlı hidrojeller, 3 boyutlu baskı teknolojisiyle üretilen yara örtüleri için halihazırda geliştirilmektedir.

Çalışma ile Ulva'nın sıradan bir deniz makroalgi olmadığı; aksine iklim değişikliğinden gıda güvencesine, ilaç sanayisinden çevre mühendisliğine kadar uzanan geniş bir yelpazede insanlığa hizmet edebilecek, yenilenebilir ve çok yönlü bir deniz kaynağı olduğu güçlü bir bilimsel temelle ortaya koyulmuştur. Uluslararası iş birliğiyle üretilen bu bütünleşik bilimsel perspektif, Ulva'yı yalnızca bir araştırma nesnesi olmaktan çıkarıp sürdürülebilir mavi biyoteknolojinin bir modeli olarak tanımlamaktadır. Önümüzdeki yıllarda standartlaştırılmış yetiştiricilik protokolleri, yapay zeka destekli süreç optimizasyonu ve düzenleyici çerçevelerin olgunlaşmasıyla birlikte bu araştırmanın açtığı yolun somut ürünlere ve toplumsal faydalara dönüşmesi kuvvetle beklenmektedir.

Üniversitemiz, bilimsel üretkenliği teşvik eden araştırma odaklı vizyonu doğrultusunda, uluslararası iş birliklerini güçlendirmeye ve araştırmacılarını küresel ölçekte desteklemeye kararlılıkla devam etmektedir. Nitelikli akademik kadrosu, disiplinlerarası çalışma kültürü ve gelişmiş araştırma altyapısıyla öne çıkan Üniversitemiz, mavi biyoteknoloji gibi stratejik alanlarda yürütülen projelere sağladığı desteklerle bilim dünyasında görünürlüğünü her geçen gün artırmaktadır. Uluslararası fon kaynaklarına erişim, ortak araştırma ağlarının geliştirilmesi ve yüksek etki değerine sahip yayınların teşviki sayesinde, Üniversitemiz yalnızca ulusal düzeyde değil, küresel ölçekte de söz sahibi bir araştırma merkezi olma yolunda emin adımlarla ilerlemektedir.”