TAZE SOĞAN VE GEÇİTLİ KÖYÜ

İl Gıda, Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü çok güzel bir projeye imza attı. Müdürlük, Geçitli Köyü’nde yetiştirilen taze soğanın öyküsünü araştırdı. 

Ahmet MEŞE

İl Gıda, Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü çok güzel bir çalışmaya imza attı. Müdürlük, Söğüt’ün Geçitli Köyü’nde yetiştirilen taze soğanın hikayesini araştırdı ve araştırmalar sonucunda ortaya çıkanları kamuoyu ile paylaştı. Geçitli Köyü’nden çıkan ve İstanbul’da Kadıköy ile Bayrampaşa hallerine satılmaya giden soğanın serüveni anlatıldı. 

Tarım İl Müdürlüğü’nden edindiğimiz bilgilere göre, köyde yaşayan 50 hane, taze soğanı tarladan söküp, evlerinde temizleyerek günlük 5 ile 15 ton arasında soğan hallere gönderiliyor. Çok çarpıcı bir bilgiye göre ise Geçitli’den Kadıköy ve Bayrampaşa hallerine giden soğanlar, ilk satılan soğanlar oluyor. Geçitli Köyü’nün soğanları satılmadan başka soğan satışı gerçekleştirilmiyor. 

Gıda Tarım ve Hayvancılık İl Müdürlüğü Bitkisel Üretim ve Bitki Sağlığı Şube Müdürlüğü’nün, ilimiz tarımsal potansiyelleri ve bu potansiyellerin geliştirilmesine yönelik olarak gerçekleştirdikleri fizibilite çalışmaları sırasında, ziyaret etmiş oldukları Geçitli çiftçileri ile taze soğan yetiştiriciliği, üreticinin sorunları ve istekleri üzerine teknik elemanlarca bir dizi incelemelerde bulunuldu. Arazi incelemesi ve çiftçi ziyaretlerinin gerçekleştirildiği çalışmada köyün potansiyelleri değerlendirilerek, alternatif üretim modelleri üzerine görüşmeler gerçekleştirilerek, üreticiler ile görüşüldü. 

İl Gıda, Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü’nden yapılan açıklamada, ürün yetiştiren çiftçiler ile yapılan görüşmeler ve taze soğanın önemine ilişkin şu ifadelere yer verildi:

“Mutfakların ve salataların vazgeçilmezi taze soğan, namı diğer yeşil soğan her mevsim bulunabilen bir sebzedir. O sebeple de sıklıkla tüketilen bir sebzedir. Yeşil soğanı sevip de koku yapıyor diye yemeyen pek çok insan var. Ama sağlık açısından, her yemeğin yanında ya da salatalarda mutlaka yeşil soğan tüketilmesi gerekmektedir. Öyle ki tarih kitaplarında taze soğan şu şekilde yer almış; Büyük İskender ordularını savaş için güçlendirmek adına büyük miktarlarda soğanla beslermiş, Mısır mezarlarındaki resimlerde ise çok miktarda soğana rastlanıyor hatta diğer bütün bitkilerden daha fazla soğan resmi çizilmiş. Eski İbrani yazılarında Yahudilerin Mısır’dan kaçtıktan sonra özlemini çektikleri yiyeceklerden birinin soğan olduğu anlatılır. Ve tarih boyunca, şifacılar soğanın kellikten enfeksiyonlara kadar her şeyi iyileştirmekteki sihirli gücüne inanmışlardır.

Peki taze soğan yani yeşil soğanın faydaları nelerdir içinde hangi besin öğeleri var, avantaj ve dezavantajları nelerdir bu konuya yakından bakalım:

Aşçılar soğana besinsel değerinden çok tadı için değer verirler. Soğanlar besinsel skalada çok tepede yer almasalar da taze soğan C vitamini için iyi bir kaynaktır ve yeşil kısmı betakaroten sağlar. Yeşil soğan A, B ve C vitaminlerini barındırır. Ayrıca kemikleri sağlıklı kılan ve kemik erimesiyle mücadelede önem taşıyan K vitamini de içerir.

Soğanda bulunan adenozin isimli madde pıhtı oluşumunu önleyerek kalp krizlerinin önlenmesine yardımcı olur. Araştırmalar ayrıca soğanın HDL seviyesini artırarak da koruyucu etki sağladığını göstermiştir. Bol miktarda soğan yemek yüksek kan basıncını da önlemeye yardımcı olabilir. 

Soğandaki sülfür bileşikleri nefeste ve ellerde hoş olmayan bir koku bırakır ancak aynı zamanda bazı kansere yol açıcı kanserojenleri bloke ederler. Bunlara ek olarak soğanda hafif antibakteriyel etkisi olan maddeler bulunur.

Taze Soğanın Avantajları

Beyaz kısmı bol miktarda A vitamini içeriyor. İçerdiği koversil maddesinden dolayı, hem alerjilere, hem de kansere karşı koruyucu. Esas şifalı kısmı yeşil yapraklarındadır. Yeşil kısımları bol miktarda C vitamini içeriyor. İyi bir toksin attırıcıdır. Ödem söktürücü özelliği vardır. Şeker hastalarında faydalıdır. Kan şekerini düşürür. Zayıflamaya yardımcı bir sebzedir. Soğuk algınlığına karşı fayda sağlar. Vücut direncini artırır. Soğan doğal antibiyotik gibidir, Vücutta biriken zararlı maddeleri ve suyu atar.İdrar söktürücü etkisi vardır.

Böbreklerdeki kum ve taşların dökülmesine yardımcı olur ve böbrek ağrısını dindirir. Zihin yorgunluğunu dindirir. Baygınlığı geçirir. Egzama ve diğer cilt hastalıklarında faydalıdır. Öksürüğe iyi gelir ve bronşları temizler. Astım nöbeti, akciğer hastalıkları, grip ve soğuk algınlığında faydalıdır.  Kolera ve veremde bağırsak solucanlarının düşürülmesine yardımcı olur. İhtiyarlamayı geciktirir. İştah açar. Kalbi kuvvetlendirir ve Koroner damarları genişletir. Damar sertliğinde faydalıdır. Dolama ve arpacıkta da faydalıdır.

Taze Soğanın Dezavantajları

Soğanın dış kısmında bulunan ince zar mide ağrısı çekmenize neden olabilir. Bu sebeple, hassas bir mideniz var ise, soğanın dışındaki zarı ayıklayıp tüketmeniz yararlı olacaktır. Mide rahatsızlığınız var ise, çiğ soğanı çok fazla tüketmemeniz yerinde olacaktır.”