YETİŞTİRMEK KADAR, PAZARLAMAK DA ÖNEMLİ

Mücahid ERDAL

Bilecik iklim itibariyle en fazla ürün yetiştirme yelpazesine sahip nadir illerden biri. Ürünü kaliteli yetiştiren Bilecikli çiftçiler markalaşmış ve kalitesini ıspatlamış ürünlerini satmakta ve pazarlamakta sıkıntı çekmiyor, ancak kaliteli ürün yetiştirip paketleme ve pazarlama alanında kendini geliştiremeyen bölgeler kabzımal aracılığı ile satışlarda oldukça zahmet çekiyor.

Gölpazarı kirazı adıyla marka haline gelmiş ve kiraz kalibresine göre ayrılan kirazlar dünyada alıcı buluyor. Öncelikle üzümü ile kendinden söz ettiren Söğüt'ün Küre beldesi de son yıllarda Kirazı ile meşhur olmaya başladı. Küreli kiraz yetiştiricileri kendi ürettikleri kirazın lezzet bakımından Gölpazarı kirazından daha lezzetli olduğunu iddia ediyorlar. Küreliler Gölpazarı'nda yetişen kirazın sulandığını, Küre'de su olmadığından dolayı ağacın kökünden aldığı su ile yetişen kirazın daha lezzetli olduğunu söylüyorlar.

Küreliler İstanbul halinde satılan kirazlarına özel kutulara kendi ismiyle kirazın kalibresine göre ambalajlayarak gönderiyor. Piyasa fiyatının üzerine gelir elde eden yetiştiriciler bu uygulamadan oldukça memnun.

Kaliteli ürün yetiştirmesine rağmen iyi bir ambalajlamaya sahip olamayan, iyi bir pazarlama zinciri kuramayan üreticiler ise kabzımalların elinde adeta oyuncak oluyor. Pazaryeri Bozcarmut ve civar köylerinde, Kurtköy'de yetişen araka diğer bölgelerde yetişen arakalardan çok çok daha kaliteli olmasına rağmen iyi bir pazarlama zinciri kurulamadığından, iyi bir ambalajlama yapılamadığından kabzımalın verdiği fiyatlara mahkum kalıyor. Sezon açılışında 1 tl'den alıcı bulan araka değişik kabzımalların bölgeye gelmeyişinin de etkisiyle 50 kuruşa kadar fiyat düştü.

Araka üreticisi ise pazarda 2,5 tl'ye kadar alıcı bulan araka'nın kabzımal tarafından 50 kuruş fiyat verilmesine oldukça tepkili. Kabzımal ile araka üreticisi arasında zaman zaman gerginlikler yaşanıyor. Geçtiğimiz pazar günü araka üreticisi 90 kuruş istediği arakasına, kabzımal 50 kuruş fiyat verdi. Uzun süre Kurtköylüler arakalarını kabzımallara satmadı. Nihayetinde 0,75 tl'ye anlaşıldı.

Her gün yaşanan bu fiyat sıkıntısının giderilmesi için tek çare iyi bir paketleme ve pazarlama. Paketleme ve pazarlama için Hükümetin önemli destekleri var. Ancak bu desteklerden köylüler yeterince haberdar olamadığından, haberdar olsa da kollektif hareket edemediğinden paketleme ve pazarlama konusundaki sıkıntılar sürekli devam ediyor. Üretimi planlamaktan, kooperatiflerin ve birliklerin kurulmasından sorumlu yetkililer ise ürün yetiştirme planında, yetişmiş ürünün paketleme ve pazarlamasında ne derece etkili olduğu bilinmiyor.