Renk, ışığın gözümüz ve beynimiz tarafından yorumlanan bir özelliği (dalga boyu ve ışık)... Işık, dalga ve parçacık (foton) özelliği gösteren bir elektromanyetik radyasyon formu... Işık olarak gördüğümüz şey, elektromanyetik spektrumun çok küçük bir bölümü... Işık dalga boyu, ışık dalgasının iki tepe noktası arasındaki mesafe (nanometre - nm ile ölçülür)... Frekans, bir saniyede belirli bir noktadan geçen dalga sayısı (Hertz - Hz ile ölçülür)... Dalga boyu ile frekans ters orantılı... Gözümüzün algılayabildiği ışık, yaklaşık 380 nm (mor) ile 750 nm (kırmızı) arasındaki dalga boyları... Bu aralık, gökkuşağındaki renkler... Kırmızı: ~625-750 nm (en uzun dalga boyu, en düşük frekans)... Turuncu: ~590-625 nm... Sarı: ~565-590 nm... Yeşil: ~500-565 nm... Mavi: ~450-500 nm... Çivit/mor: ~380-450 nm (en kısa dalga boyu, en yüksek frekans)... Her rengin fiziksel karşılığı, belirli bir dalga boyu aralığındaki ışık... Bir nesneye baktığımızda gördüğümüz renk, o nesnenin ışığı nasıl yansıttığı veya soğurduğu (emer) ile ilgili... Beyaz ışık; Güneş ışığı veya normal bir ampulün verdiği ışık, tüm renklerin (tüm görünür dalga boylarının) karışımı... Renkleri nasıl mı algılıyoruz? Gözümüzle elbette... Gözümüzün retina tabakasında koniler adı verilen özel fotoreseptör hücreler var... Bu koniler başlıca üç dalga boyuna duyarlı: Kırmızı (uzun), yeşil (orta) ve mavi (kısa)... Bu üç temel renge duyarlı hücrelerin farklı oranlarda uyarılması, beynimizde milyonlarca farklı rengi algılamamızı sağlamakta... Işık, renklerin fiziksel taşıyıcısı... Renk ise, bu fiziksel sinyalin göz ve beyin vasıtasıyla gerçekleşen zihinsel ve algısal bir deneyim... Bir nesnenin rengi, onun yüzeyinin hangi dalga boylarındaki ışığı yansıttığının, gözümüzün bu yansıyan ışığı nasıl algıladığının ve beynimizin bu sinyali nasıl yorumladığının bir sonucu... Işık olmadan, renk de olmaz...

Ana renkler; saf halde bulunan ve başka renklerin karıştırılmasıyla elde edilemeyen renkler (sarı, kırmızı, mavi)... Ara renkler, iki ana rengin eşit oranlarda karıştırılmasıyla oluşan renkler; turuncu (sarı + kırmızı), yeşil (sarı + mavi), mor (kırmızı + mavi)... Nötr (sessiz) renkler, siyah ve beyaz (teknik olarak ‘renk’ değil, ışığın varlığı veya yokluğu)... Beyaz, bir rengi açar (tonunu kırar)... Siyah, bir rengi koyulaştırır veya gölgeler... Gri, siyah ve beyazın karışımı; diğer renklerin doygunluğunu azaltır... Siyah veya çok koyu kahverengi; aynı orandaki sarı, kırmızı, mavi karışımı... Siyah; bütün ana renklerin birleşimi, ışığın hiç olmaması... Beyaz; karıştırılarak elde edilemez... Beyaz, aslında bir renk değil, tüm renklerin birleşimi... Sıcak renkler; kırmızı, sarı, turuncu... Sıcak renkler enerji verir, alanı daraltır... Soğuk renkler; mavi, yeşil, mor... Soğuk renkler huzur verir, alanı geniş gösterir... Işığın ana renkleri (dijital dünya), bir bilgisayar ekranı veya televizyondaki renk sistemi; kırmızı, yeşil, mavi (RGB -Red, Green, Blue)... Işığın ara renkleri; sarı, camgöbeği, eflatun... Sarı (yellow), kırmızı ışık ve yeşil ışık... Camgöbeği (cyan), yeşil ışık ve mavi ışık... Eflatun (magenta), mavi ışık ve kırmızı ışık... Yeşil; kendi suyunu, canlılığını yitirmemiş, kurumamış, kurutulmamış, taze anlamındaki ‘yaş’ sözcüğünden türeyen bir kelime… Yeşil rengi, iki ana rengin (mavi ve sarı) karışımıyla elde edilen ara renk, soğuk renk... Karıştırdığımız boyaların oranına bağlı farklı yeşil tonlar... Açık yeşil (fıstık yeşili), daha fazla sarı, daha az mavi... Koyu yeşil (orman yeşili), daha fazla mavi veya çok az miktarda siyah... Canlı yeşil, parlak bir limon sarısı ile gökyüzü mavisi... Yeşil tek bir renk değil; içine ekleyeceğimiz üçüncü renkler yapılan ton... Zeytin yeşili, yeşil karışımı ve az miktarda kırmızı veya kahverengi... Turkuaz yeşili (su yeşili), yeşil karışımı ve daha fazla mavi ve biraz beyaz... Nane yeşili, yeşil karışımı ve bol miktarda beyaz... Toprak yeşili, yeşil karışımı ve bir damla turuncu... Yeşilin hangi tonu? Kod adı yeşil olan, hangi yeşil acaba? Renk cümbüşü içinde neden yeşil acaba? Her rengin, ayrı bir değeri var elbette... Renk tercihi, karakterimizi, kişiliğimizi yansıtan bir ipucu belki de... Yeşil, hem estetik, hem psikolojik, hem felsefî-kültürel bir değer... Yeşil; doğanın ferahlatıcı rengi... Hayatın rengi... Yeşil, var oluşun kanıtı... Bitkilerin fotosentez rengi, yeşil... Göz, en fazla yeşil tonunu ayırt edebilir; insan gözünü en az yoran renk, yeşil... Yeşil, çoraklık değil, süreklilik çağrıştıran renk... Renk cümbüşü geçici; yeşil kalıcı... Diğer renkler dikkatimizi çeker; yeşil bizi yaşatır... Yeşil, sükûnetin rengi... Kırmızı heyecanın... Sarı uyarının... Siyah ağırlığın... Beyaz mesafenin... Yeşil; denge kuran, sakinleştiren, iyileştirici etki taşıyan renk... Bu yüzden hastanelerde, okul panolarında, dinlenme alanlarında daha çok yeşil tercih edilir...

Aslında, renk cümbüşü insanı yorar; yeşil toparlar... Orta yolun rengidir yeşil... Yeşil, zıtlıkların arasında doğar; sarının ışığı ile mavinin sükûneti arasında... Yeşilde bulduğumuz; aşırılık değil itidal, gürültü değil derinlik, gösteriş değil köklenme... Düşünce dünyasında yeşil, ‘olma hâli’... İnsan, yeşille ne ham kalır ne de tükenir, kemâle erer... Kadim medeniyetimizde yeşil, var olmanın ve umudun rengi olmuş... Cennet tasvirlerinde kullanılmış... Dirilişi, rahmeti ve bereketi simgelemiş... Renk cümbüşü dünyayı, yeşil ise ahireti hatırlatan tarz olmuş... Yeşil, Hz. Peygamber’imize olan sevgi ile ilişkilendirilmiş... Camilerde, bayraklarda ve sanat eserlerinde yeşil sıkça tercih edilmiş... Medine’deki Mescid-i Nebevi’nin yeşil kubbesi, yeşil rengine ayrı bir değer katmış... Kur’an’da geçen cennet tasvirlerinde yeşil elbiselerin, döşemelerin ve bahçelerin olması; yeşili kadim medeniyetimizin rengine dönüştürmüş... Hüsn-i hat, tezhip, ebru, minyatür vb. çini gibi sanatlarda yeşil, doğayı ve maneviyatı yansıtan bir renk olarak kullanılmış... Yeşil, kadim medeniyetimizde cennetin rengi, hayatın sembolü ve içsel huzurun ifadesi olmuş... Yeşil, kaim medeniyetimizin rengi olmuş... Yeşil, böylesine güzel bir renk... Yeşil; sonsuz hayatın ve huzurun rengi... Yeşil, kuruluğun zıddı olarak hayatı ve canlılığı... Ölümün karşıtı diri olmanın simgesi... Renk cümbüşü, kuru kalabalık... Yeşil yalnız ama derin... Diğer renkler sesli... Yeşil sessiz... Her renk cümbüşün bir parçası... Yeşil, hepsinden farklı, iz bırakan bileşeni... ‘Yeşillim aman’ türkülerimizde geçen söz: “Yeşillim aman, allım aman... Yemen'e gidip geliyor... Yârimi alıp geliyor...” (Yemen türküsü)... “Yeşillim aman aman, allım aman aman... Seni ben eller aldı, elimden ne gelir? Yeşillim aman, allım aman aman... Yârimi eller aldı, elimden ne gelir?” (Urfa türküsü)... Yeşillim, sevilen kişiye hitap... Yeşil; sevgiliyi, tazeliği, canlılığı anlatan sözcük... Yeşillim, sevgiliye olan bağlılık ve ona duyulan özlem... ‘Aman’, acı, özlem, yalvarma ve duyguyu pekiştirmek için kullanılan söz... ‘Aman-aman’ şeklinde tekrarlanması, derin bir iç çekiş, feryat ve yakarış... ‘Yeşillim aman’, ve ‘allım aman’ birlikte, kırmızı (al) ve yeşil renkleriyle sevgiliye sesleniş, sevgiliye duyulan aşkın, hasretin ve çaresizliğin ifadesi... En iyisi, renk vermemek belki de...

Yeşilden mahrum olmak, yeşili görememek, yakıcı renk körlüğü olsa gerek... Renk körlüğü, gözün retina tabakasında bulunan ve renkleri algılamamızı sağlayan özel hücrelerin (koniler) eksik olması veya düzgün çalışmaması sonucu ortaya çıkan bir görme bozukluğu... Renk körlüğünün farklı versiyonları var... En sık görüleni, kırmızı-yeşil renk körlüğü... Kırmızıyı ve yeşili birbirinden ayırt edememek... Kırmızının ve yeşilin, kahverengi veya gri tonlarda görülmesi... Nâdir görüleni, mavi-sarı renk körlüğü... Maviyi yeşille, sarı da pembe veya gri ile karıştırılır... Çok ender görüleni ise, tam renk körlüğü (akromatopsi)... Dünyanın, sadece siyah, beyaz ve gri tonlarında görülmesi... Maalesef genetik olan renk körlüğünün şu an için tıbbî bir tedavisi yok; ancak renkler arasındaki kontrastı artıran gözlük ve lens kullanmak tek çare... Dijital ekranlarda renkleri farklılaştıran ve renk körlüğü için kolaylık sağlayan yazılımlar mevcut... Renk körlüğünden daha kötüsü, algı körlüğü ve vefasızlık... Bu, onmaz illet... Renklerden yoksun yaşayabiliriz... Çarpıtılan duygularla ve düşüncelerle yaşamak ise çok zor... Selam, sevgi ve saygılarımla. https://bit.ly/muzafferceven